تمام کالاهایی که از آنها استفاده می کنیم از مواد خوراکی گرفته تا دارویی و برقی همه شان از یک استاندارد و یا دستورالعمل خاص استفاده می کند. بهره وری از این قواعد منجر می شود محصول نهایی سالم و بدون اشکال ایمنی باشد. این موضوع در ماشین ها، ساختمان ها و دیگر ارگان ها نیز به چشم می خورد.
ضوابط آتش نشانی مربوط به ساختمان طوری طراحی شده اند که ایمنی سازه در صورت وقوع آتش سوزی یا سایر بلایای طبیعی و غیر طبیعی حفظ شود. البته که رعایت این ضوابط تا حد زیادی منجر به جلوگیری از بروز آنها نیز می شود.

منظور از ضوابط آتش نشانی چیست؟

بهتر است برای شروع، چیستی ضوابط آتش نشانی را مورد بررسی قرار دهیم. ضوابط آتش نشانی ساختمان به لیست بلند بالایی از قوانینی اشاره دارد که برای افزایش ایمنی یک سازه وضع شده اند. وجود این چارچوب ها می تواند ریسک آتش سوزی را کم کرده و ساکنان آن را در برابر بروز حوادث احتمالی بیمه کند. در این میان این سازمان آتش نشانی است که مسئولیت مدیریت این چرخه را دارد. تمام مراحل تغییر کاربری، ساخت، طراحی و حتی بازسازی در این ضوابط جای می گیرند. در این میان مهندس ساخت و ساز باید طوری نظارت کند که صفر تا صد فرایند ساخت با قوانین ملی ساخت ساختمان سنخیت داشته باشد. مطالعه pdf ضوابط آتش نشانی به شما کمک می کند تا یک گام بزرگ برای بهبود ایمنی ساختمان تان بردارید.

ضوابط آتش نشانی ساختمان شامل کدام سازه ها می شود؟

اولین سوالی که ممکن است برای یک کاربر پیش بیاید این است که ضوابط آتش نشانی ساختمان دقیقا چه سازه هایی را در بر می گیرد؟ اولین گروهی که در این لیست قرار دارد تمام ساختمان های مسکونی هستند که یا دارند ساخته می شوند و یا در حال کسب پروانه هستند. البته که در اینجا ساختمان های غیر مسکونی تجاری و اداری نیز از این قاعده مستثنی نیستند. این ضوابط حتی انبارها و سوله ها را نیز تحت پوشش قرار می دهد. سایر این ساختمان ها به شرح زیر اند.

• کلیه مراکز درمانی اعم از کمپ های ترک اعتیاد، بیمارستان، درمانگاه‌ ها و مراکز بهداشتی که قرار است پروانه بهره برداری شان را دریافت و یا آن را تمدید نمایند.
• تمام ساختمان هایی که قرار است تغییر کاربری دهند.
• کلیه ساختمان ها و یا بناهایی که از سمت شهرداری هشدار دریافت کرده اند.

ضوابط آتش نشانی در طراحی معماری

ضوابط آتش نشانی در طراحی معماری بسیار دقیق است. این قوانین شامل دو بخش اعلام و اطفای حریق می شود. سامانه اعلام حریق سیستم خاصی است که نشانه های بروز آتش را شناسایی و آن را به سیستم اطفا و البته ساکنین اطلاع می دهد. این پروسه می‌ تواند به کمک تجهیزات هشدار دهنده، آژیرها و دتکتور ها اتفاق بیفتد.
سامانه اطفای حریق وظیفه خاموش کردن و مهار آتش را بر عهده می گیرد. این کار نیز به واسطه سامانه اسپرینکلر، کفس و یا کپسول های آتش نشانی معمولی انجام می شود. در این میان سامانه CAFS که ترکیبی از آب و فوم و هوای فشرده است از باقی گزینه ها قوی تر است. این مورد خاصیت خاموش کنندگی بالایی دارد و معمولا زمانی استفاده می شود که خطر، اندازه و سرعت گسترش آتش زیاد باشد. این سامانه پیشرفته توسط کفسیران در کشور بومی سازی شده است.

ضوابط آتش نشانی ساختمانهای مسکونی

ضوابط آتش نشانی ساختمانهای مسکونی بیش از آنچه که فکر کنید جزئی نگر است. به طوری که بخش های مختلف یک ساختمان را به صورت گروه بندی شده تحت نظر قرار می دهد. در ادامه هر گروه را به طور جداگانه به شما معرفی می کنیم. برای مرور دوباره این قوانین می توانید pdf ضوابط آتش نشانی تهران را دانلود کنید.

فاصله و ارتفاع ساختمان

در اینجا دو عامل عرض گذر و تعداد طبقات باید با هم یکی باشند. البته که تعداد طبقات هم خیلی مهم است. اگر عرض ساختمان بین شش تا 10 متر است، مالک می تواند دو الی پنج طبقه ارتفاع ساختمان را افزایش دهد. اگر این عرض بیشتر باشد ارتفاع نیز می تواند تا شش طبقه و حتی بیشتر افزایش پیدا کند.

قوانین مربوط به راه پله و آسانسور

برای هر دوی آنها باید از متریال محکم و مقاوم در برابر حریق استفاده کرد. آن دسته از آپارتمان هایی که تا سی متر هستند مسیر آسانسور باید از راه پله تفکیک شده باشد. وجود پله اضطراري نیز در این مواقع ضروری است. نا گفته نماند که چاه آسانسور باید حداقل 150× 150 باشد. وجود سیستم اضطراری نیز اجباری است.

ضوابط مربوط به پارکینگ

کلیه طبقات باید به راحتی به پارکینگ دسترسی داشته باشد. عرض رمپ ها نیز می تواند از دو و نیم تا سه و نیم متر متغیر باشد. وتر گردش 93 درجه و ارتفاع آزاد رمپ (195) متر نیز بسیار مهم است. در اینجا باید حداقل دو نیم متر فضا برای عبور عابر در نظر گرفته شود.

نما و روشنایی ساختمان

آن دسته از ساختمان هایی که تمام شیشه هستند باید شیشه ای با ضخامت بالا داشته باشند. وجود یک جان پناه یک متری و رولپلاک شدن دقیق سنگ ها نیز خیلی مهم است‌. آن دسته از دیوارهایی که از نما جدا می شوند حتما باید با مصالح کار شوند. افزون بر آن محل خالی پشت نماها باید به طور کامل پر شود.

قوانین موتورخانه

موتور خانه باید ای تاسیسات جدا در قسمت زیرین بنا قرار بگیرد. وجود داکت های تفکیک شده برای عبور دودکش ها و کابل های برق ضروری است. افزون بر آن این بخش نباید در کنار چاه آسانسور، سالن اجتماعات یا راه پله باشد.

قوانین برق و روشنایی

تمام بخش های ساختمان اعم از اتاق ها، آشپزخانه و سرویس ها باید فیوز جداگانه ای داشته باشند. نزدیک بودن تابلو برق هر واحد به درب ورودی آن نیز خیلی مهم است. در این بخش نباید از به کار گیری کلید محافظ جان غافل شوید. سیستم ایمنی حفاظتی در مقابل رعد و برق نیز عاملی است که کمتر کسی به آن توجه می کند‌. در اینجا بخش هایی مثل راه پله و انبار باید مجهز به برق اضطراری باشد.

سوالات متداول

1- آیا ضوابط وضع شده برای همه ساختمان ها یکی است؟ خیر. بدیهی است که قوانین مربوط به یک خانه مسکونی و بیمارستان با هم متفاوت اند.
2- عدم رعایت این قوانین چه پیامدهایی دارد؟ در وهله اول اینکه شما بدون مجوز موفق به ساخت ساختمان تان نمی شوید. اما اگر هم ساخته شود، ساختمان فاقد ایمنی لازم برای کار یا زندگی خواهد بود.
3- آیا این قوانین امکان تغییر یا افزایش دارند؟ بله. ضوابط مربوط به ساختمان هر ساله بروزرسانی می شوند.